Łączne koszty działalności operacyjnej Grupy GPW w 2015 r. wyniosły 174,4 mln zł, co oznacza spadek o 4,0% (7,2 mln zł) w stosunku do roku poprzedniego. Wskaźnik Cost/Income spadł w 2015 r. do 53,2% z 57,2% w 2014 r. Spadek kosztów operacyjnych był efektem niższych kosztów usług obcych (o 2,3 mln zł), kosztów amortyzacji (o 1,9 mln zł), pozostałych kosztów operacyjnych (o 2,2 mln zł), kosztów osobowych i innych kosztów osobowych (o 1,5 mln zł) oraz czynszów i opłat eksploatacyjnych (o 0,5 mln zł). Wzrosły koszty podatków i opłat, z uwagi na dokonaną w 2014 r. korektę podatku VAT w GPW, co obniżyło koszty 2014 r. o 1,3 mln zł.
Jednostkowe koszty działalności operacyjnej GPW S.A. w 2015 r. wyniosły 120,4 mln zł, co oznacza spadek o 7,9% (10,3 mln zł) w stosunku do roku poprzedniego.
Koszty działalności operacyjnej Grupy TGE wzrosły znacząco i wyniosły w 2015 r. 42,1 mln zł, w porównaniu do 34,8 mln zł w roku poprzednim, co oznacza wzrost o 20,9% (7,3 mln zł). Koszty operacyjne BondSpot w analogicznych okresach wyniosły odpowiednio 9,5 mln zł oraz 8,8 mln zł, co oznacza wzrost o 7,8%.
Skonsolidowane koszty działalności operacyjnej Grupy i ich struktura w latach 2013 - 2015
| tys. zł, % | Rok zakończony 31 grudnia | Zmiana (2015vs2014) | Dynamika (%) 2015vs2014) | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2015 | % | 2014 | % | 2013 | % | |||
| Amortyzacja | 26 837 | 15% | 28 769 | 16% | 25 723 | 15% | (1 932) | -6,7% |
| Koszty osobowe | 56 662 | 32% | 56 501 | 31% | 51 915 | 31% | 161 | 0,3% |
| Inne koszty osobowe | 11 426 | 7% | 13 042 | 7% | 12 121 | 7% | (1 616) | -12,4% |
| Czynsze i inne opłaty eksploatacyjne | 9 785 | 6% | 10 272 | 6% | 10 572 | 6% | (487) | -4,7% |
| Opłaty i podatki | 23 627 | 14% | 22 387 | 12% | 20 770 | 12% | 1 240 | 5,5% |
| w tym opłaty do KNF | 22 047 | 13% | 22 039 | 12% | 18 916 | 11% | 8 | 0,0% |
| Usługi obce | 39 621 | 23% | 41 967 | 23% | 36 242 | 22% | (2 346) | -5,6% |
| Inne koszty operacyjne | 6 433 | 4% | 8 662 | 5% | 8 881 | 5% | (2 229) | -25,7% |
| Razem | 174 391 | 100% | 181 600 | 100% | 166 224 | 100% | (7 209) | -4,0% |
Grupa nie jest uzależniona od żadnego z dostawców produktów lub usług, gdyż (poza opłatami na rzecz KNF) koszty Grupy odpowiadające poszczególnym kontrahentom nie stanowią więcej niż 10% kosztów Grupy ogółem.
Amortyzacja
Koszty amortyzacji w 2015 r. wyniosły 26,8 mln zł, co stanowiło spadek o 6,7% (1,9 mln zł) w porównaniu do 28,8 mln zł w 2014 r. Spadek kosztów amortyzacji w stosunku do 2014 r. wynika z niższych o 2,7 mln zł kosztów amortyzacji w GPW spowodowanych zakończeniem w IV kwartale 2014 r. amortyzacji części środków trwałych i polityki ograniczania wydatków inwestycyjnych. Jednocześnie, koszty amortyzacji w TGE wzrosły o 0,6 mln zł z uwagi na oddanie do użytkowania ośrodka podstawowego i zapasowego, amortyzację nakładów na remont biura spółki IRGiT, wdrożenie narzędzi dla funkcjonowania Giełdowej Platformy Informacyjnej (GPI) oraz zakończenia projektów rozwojowych.
Koszty osobowe i inne koszty osobowe
Koszty osobowe i inne koszty osobowe Grupy w 2015 r. wyniosły łącznie 68,1 mln zł co oznacza spadek o 2,1% (1,5 mln zł) w porównaniu do 69,5 mln zł w 2014 r.
Na poziom kosztów osobowych i innych kosztów osobowych w analizowanym okresie miały wpływ następujące czynniki:
- zmiana systemu nagród jubileuszowych oraz odpraw emerytalno-rentowych w GPW i związanego z nią rozwiązania rezerw na odprawy emerytalno-rentowe oraz rezerw na nagrody jubileuszowe, które pomniejszyło koszty I kwartału 2015 r. o 3,5 mln zł, a w porównaniu do 2014 r. zmniejszyło koszty o 4,9 mln zł. GPW zlikwidowała w lutym 2015 r. system wypłat nagród jubileuszowych w wyniku zmiany Regulaminu wynagradzania. GPW ograniczyła również system odpraw emerytalno-rentowych. Odprawy emerytalno-rentowe były jednorazowym świadczeniem stanowiącym wielokrotność miesięcznego wynagrodzenia (od 100% do 500%, w zależności od stażu pracy oraz liczb miesięcy pozostających do osiągnięcia wieku emerytalnego). Od marca 2015 r. pracownikom przechodzącym na rentę inwalidzką lub emeryturę przysługuje jednorazowa odprawa w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia,
- zmiana w 2015 r. tzw. Umowy zakładowej ze Związkiem Zawodowym Pracowników Giełdy (ZZPG) i związany z nią spadek w GPW wpłat na Pracowniczy Program Emerytalny oraz pozostałych świadczeń na rzecz pracowników (łącznie o 1,8 mln zł), wzrosły natomiast koszty wynagrodzeń i nagród (o 1,4 mln zł),
- wyższe o 5,0 mln zł koszty osobowe Grupy TGE w wyniku zmiany wynagrodzeń Zarządów TGE oraz IRGiT i systemu premii oraz zwiększenia zatrudnienia w 2015 r. o 10 etatów w stosunku do końca 2014 r.,
- niższe o 1,3 mln zł koszty osobowe InfoEngine w wyniku restrukturyzacji zatrudnienia, która obniżyła koszty IV kwartału 2014 r. i całego roku 2015,
- niższe o 0,4 mln zł koszty osobowe Instytutu Rynku Kapitałowego w związku ze sprzedażą spółki poza Grupę Kapitałową w III kwartale 2015 r.,
- wyższe o 0,3 mln zł koszty osobowe Instytutu Analiz i Ratingu w związku z powstaniem spółki w połowie 2014 r. – koszty obciążyły dwa kwartały 2014 r. i cały 2015 r.
Zatrudnienie w Grupie na dzień 31 grudnia 2015 r. wyniosło 351 etatów. Spadek zatrudnienia w Grupie w 2015 r. w porównaniu z IV kwartałem 2014 r. jest wypadkową spadku zatrudnienia w GPW SA, wzrostu zatrudnienia w segmencie rynku towarowego (TGE, IRGiT) i spadku zatrudnienia w pozostałych spółkach zależnych GK GPW.
Informacja o zatrudnieniu w Grupie GPW
| Stan na dzień | |||
|---|---|---|---|
| Liczba etatów | 31 grudnia 2015 | 31 grudnia 2014 | 31 grudnia 2013 |
| GPW | 201 | 207 | 205 |
| Spółki zależne | 150 | 154 | 134 |
| Razem | 351 | 361 | 339 |
Czynsze i inne opłaty eksploatacyjne
Czynsze i opłaty eksploatacyjne w 2015 r. wyniosły 9,8 mln zł, w porównaniu do 10,3 mln zł w 2014 r. Z końcem maja 2015 r. zostały rozwiązane umowy najmu na sale NewConnect, Catalyst oraz archiwum w budynku Centrum Giełdowego, co obniżyło koszty czynszów i opłat eksploatacyjnych o ok. 100 tys. zł miesięcznie począwszy od czerwca 2015 r. Dodatkowo, renegocjacja kosztów najmu powierzchni biurowej w budynku Centrum Giełdowego i opłat eksploatacyjnych z nią związanych w 2015 r. obniżyła koszty o 0,4 mln zł i będzie skutkowała oszczędnościami w 2016 r. o ok. 0,8 mln zł.
Opłaty i podatki
Opłaty i inne obciążenia w 2015 r. wyniosły 23,6 mln zł i były o 5,5% (o 1,2 mln zł) wyższe niż w roku ubiegłym. Głównym składnikiem opłat i podatków Grupy są opłaty na rzecz KNF, które w 2015 r. i 2014 r. wyniosły 22,0 mln zł. Wzrost kosztów opłat i podatków wynika z dokonanej w 2014 r. korekty podatku VAT w GPW, co obniżyło koszty 2014 r. o 1,3 mln zł.
Ustawa z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o nadzorze nad rynkiem kapitałowym oraz niektórych innych ustaw znacząco rozszerza krąg podmiotów finansujących nadzór (m. in. o banki, firmy ubezpieczeniowe, TFI, spółki publiczne, domy maklerskie i zagraniczne firmy inwestycyjne) i zmieniła wysokości kontrybucji poszczególnych podmiotów. W efekcie wysokość kosztów ponoszonych z tego tytułu przez Grupę GPW może znacząco spaść w 2016 r. i w latach kolejnych w stosunku do 2015 r., kiedy to wyniosły 22,0 mln zł. W dniu 31 lipca 2015 r. ustawa została podpisana przez Prezydenta RP, a w dniu 31 sierpnia 2015 r. została ogłoszona w Dzienniku Ustaw. Od 1 stycznia 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Finansów określające m. in. sposób wyliczania oraz sposób i terminy uiszczania opłat przez podmioty zobowiązane. Jednocześnie, od 1 stycznia 2016 r. GPW obniżyła opłatę transakcyjną od obrotu akcjami, prawami do akcji i tytułami uczestnictwa funduszy typu ETF w części naliczanej od wartości zlecenia do 100 tys. zł z 0,033% do 0,029%, co ma na celu przeniesienie oszczędności wynikających ze zmiany struktury opłat na KNF na rzecz podmiotów aktywnych na tym rynku. Ograniczenie opłat na rzecz KNF (w ramach GK GPW o ok. połowę w porównaniu do 2015 r.) w powiązaniu z obniżką opłat od obrotu wprowadzoną przez GPW, przełożą się na równoległy spadek zarówno przychodów, jak i kosztów operacyjnych w GK GPW w 2016 r.
Usługi obce
Koszty usług obcych w 2015 r. wyniosły 39,6 mln zł, w porównaniu do 42,0 mln zł w roku poprzednim.
Skonsolidowane koszty usług obcych Grupy i ich struktura w latach 2013-2015
| Rok zakończony 31 grudnia | Zmiana (2015 vs 2014) | Dynamika (%) (2015 vs 2014) | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| tys. zł, % | 2015 | % | 2014 | % | 2013 | % | ||
| Koszty IT: | 20 209 | 51% | 19 378 | 46% | 18 754 | 52% | 830 | 4,3% |
| Utrzymanie infrastruktury IT | 12 524 | 32% | 11 755 | 28% | 10 908 | 30% | 768 | 6,5% |
| Usługi na rzecz utrzymania rynku TBSP | 1 185 | 3% | 1 139 | 3% | 834 | 2% | 46 | 4,0% |
| Łącza transmisji danych | 5 704 | 14% | 5 827 | 14% | 5 851 | 16% | (123) | -2,1% |
| Modyfikacja oprogramowania | 796 | 2% | 657 | 2% | 1 160 | 3% | 139 | 21,1% |
| Utrzymanie budynku i urządzeń biurowych: | 2 749 | 7% | 3 695 | 9% | 3 408 | 9% | (946) | -25,6% |
| Remonty, konserwacja, serwis instalacji | 938 | 2% | 1 425 | 3% | 1 163 | 3% | (487) | -34,2% |
| Ochrona | 820 | 2% | 1 137 | 3% | 1 091 | 3% | (317) | -27,9% |
| Sprzątanie | 483 | 1% | 467 | 1% | 409 | 1% | 17 | 3,6% |
| Telefonia stacjonarna i komórkowa | 508 | 1% | 667 | 2% | 745 | 2% | (159) | -23,8% |
| Leasing, najem i eksploatacja samochodów | 437 | 1% | 503 | 1% | 454 | 1% | (66) | -13,2% |
| Usługi transportowe | 195 | 0% | 193 | 0% | 344 | 1% | 2 | 1,1% |
| Promocja, edukacja i rozwój rynku | 6 155 | 16% | 6 637 | 16% | 3 760 | 10% | (482) | -7,3% |
| Wspieranie płynności rynku | 930 | 2% | 779 | 2% | 1 010 | 3% | 151 | 19,4% |
| Doradztwo (w tym: usługi audytorskie, obsługa prawna, doradztwo biznesowe) | 5 474 | 14% | 6 656 | 16% | 4 831 | 13% | (1 182) | -17,8% |
| Serwisy informacyjne | 823 | 2% | 540 | 1% | 532 | 1% | 284 | 52,6% |
| Szkolenia | 1 147 | 3% | 604 | 1% | 485 | 1% | 543 | 90,0% |
| Opłaty pocztowe | 86 | 0% | 71 | 0% | 57 | 0% | 14 | 20,2% |
| Opłaty bankowe | 115 | 0% | 131 | 0% | 136 | 0% | (15) | -11,8% |
| Tłumaczenia | 260 | 1% | 275 | 1% | 299 | 1% | (15) | -5,5% |
| Pozostałe | 1 041 | 3% | 2 505 | 6% | 2 171 | 6% | (1 464) | -58,4% |
| Razem | 39 621 | 100% | 41 968 | 100% | 36 241 | 100% | (2 347) | -5,6% |
Spadek kosztów usług obcych w stosunku do roku poprzedniego dotyczył przede wszystkim GPW (spadek o 2,6 mln zł) oraz InfoEngine (o 0,7 mln zł). Jednocześnie, wzrosły koszty usług obcych Grupy TGE (wzrost o 1,7 mln zł). Na poziom kosztów usług obcych w 2015 r. w stosunku do roku poprzedniego wpływ miały następujące czynniki:
- spadek kosztów GPW S.A., w tym:
- niższe o 1,0 mln zł koszty IT, w szczególności łącza transmisji danych (o 0,5 mln zł w związku z renegocjacją umów) oraz modyfikacji oprogramowania (o 0,5 mln zł),
- niższe o 1,1 mln zł koszty usług doradczych,
- niższe o 0,6 mln zł koszty promocji,
- niższe o 0,4 mln zł koszty administracji, w szczególności ochrony (o 0,3 mln zł – spadek o ok. 25 tys. zł miesięcznie od początku 2015 r. w związku z optymalizacją ochrony powierzchni budynku Centrum Giełdowego) oraz usług telefonicznych (o 0,1 mln zł),
- wzrost kosztów szkoleń o 0,5 mln zł związanych z realizowanym w całej GK GPW programem podnoszenia kwalifikacji pracowników, zarówno kadry menedżerskiej, specjalistycznej, jak i pozostałych pracowników,
- spadek kosztów InfoEngine (o 0,7 mln zł) – w związku optymalizacją kosztów została rozwiązana część umów zewnętrznych oraz zmniejszyły się opłaty za system transakcyjny Trayport,
- wzrost kosztów Grupy TGE (o 1,7 mln zł), który dotyczył głównie wyższych kosztów utrzymania infrastruktury IT (o 1,8 mln zł) związane m.in. z uruchomieniem rynku finansowego na TGE oraz koszty IRGiT związane z analizą i przygotowaniem do ewentualnego uzyskania statusu CCP, przy jednoczesnym spadku kosztów utrzymania biura i urządzeń biurowych (o 0,5 mln zł – w 2014 r. zostały poniesione koszty remontu i modernizacji pomieszczeń biurowych TGE) oraz niewielkim wzroście pozostałych kategorii kosztów usług obcych.
Inne koszty operacyjne
Inne koszty operacyjne w 2015 r. wyniosły 6,4 mln zł, w tym koszty zużycia materiałów i energii wyniosły 3,2 mln zł, składki członkowskie na organizacje branżowe 0,7 mln zł, ubezpieczenia majątkowe 0,4 mln zł, odpis z tytułu prawa wieczystego użytkowania 0,1 mln zł, podróże służbowe 1,4 mln zł, uczestnictwo w konferencjach 0,3 mln zł oraz pozostałe koszty 0,3 mln zł.
W porównaniu do 8,7 mln zł w 2014 r., spadek kosztów w 2015 r. był związany przede wszystkim z niższymi o 2,1 mln zł pozostałymi kategoriami innych kosztów operacyjnych (w 2014 r. zostały dokonane odpisy na utratę wartości firmy spółki InfoEngine S.A. w kwocie 1 311 tys. zł oraz trwałą utratę wartości aktywów spółki Instytut Rynku Kapitałowego –WSE Research S.A. w kwocie 366 tys. zł) oraz niższymi o 0,4 mln zł kosztami zużycia materiałów i energii, przy jednoczesnym wzroście o 0,2 mln zł kosztów składek członkowskich na organizacje branżowe.